अंतराळात तब्बल 9 महिन्यांचा कालावधी घालवल्यानंतर भारतवंशी अमेरिकन अंतराळवीर सुनीता विल्यम्स यांनी प्रथमच आपले अनुभव शेअर केले. टेक्सासमधील ह्यूस्टनच्या जॉनसन स्पेस सेंटरमध्ये पार पडलेल्या पत्रकार परिषदेत त्यांनी अंतराळातील जीवन, शारीरिक बदल, पृथ्वीवर परतण्याचा अनुभव आणि भारताविषयी आपल्या भावना व्यक्त केल्या. या परिषदेत त्यांच्या सोबत अंतराळवीर बुच विल्मोर आणि निक हेग उपस्थित होते.
अंतराळातील जीवन आणि त्याचा शरीरावर होणारा प्रभाव
पत्रकारांशी संवाद साधताना सुनीता विल्यम्स यांनी सांगितले की, गुरुत्वाकर्षणाच्या अभावामुळे शरीरावर वेगवेगळे परिणाम होतात. स्नायू आणि हाडांची ताकद कमी होऊ लागते, रक्ताभिसरण प्रणालीवर परिणाम होतो आणि शरीराची कार्यप्रणाली बदलते. तसेच, लांब काळ अंतराळात राहिल्यानंतर पृथ्वीवर परतताना शरीराला पुन्हा गुरुत्वाकर्षणाशी जुळवून घ्यावे लागते.
अंतराळातून भारत आणि हिमालयाचे विहंगम दृश्य
एक पत्रकाराने आंतरराष्ट्रीय अंतराळ स्थानकातून (ISS) भारत आणि हिमालय कसे दिसतात? याबाबत विचारले असता, सुनीता विल्यम्स म्हणाल्या –
“भारत शानदार दिसतो! हिमालयावरून जात असताना ते दृश्य मंत्रमुग्ध करणारं असतं. बुच विल्मोरने हिमालयाचे काही अप्रतिम फोटो घेतले आहेत. तसेच, भारतातील वेगवेगळ्या भागांतील रंगसंगती आकाशातून स्पष्ट दिसते. गुजरात आणि मुंबईच्या किनारपट्टीवरून जाताना मासेमारी करणाऱ्या शेकडो बोटी एका मार्गदर्शकासारख्या वाटतात.“
तसेच त्यांनी भारताच्या नाईट स्काय व्ह्यूबद्दल सांगितले –
“रात्री भारताचं दृश्य अद्भुत असतं. मोठ्या शहरांपासून ते छोट्या गावांपर्यंत दिसणाऱ्या दिव्यांच्या जाळ्याने संपूर्ण भारत प्रकाशमय झाल्यासारखा वाटतो. विशेषतः हिमालयाचा भाग वेगळाच भासतो.“
भारतीय अंतराळ मोहिमेबद्दल अभिमान आणि इस्रोसोबत सहकार्याची इच्छा
भारताच्या वाढत्या अंतराळ संशोधनाविषयी विचारले असता सुनीता विल्यम्स यांनी इस्रोच्या (ISRO) प्रगतीबद्दल आनंद व्यक्त केला. त्या म्हणाल्या –
“Axiom मोहिमेअंतर्गत भारतीय अंतराळवीर लवकरच अंतराळात जाणार आहेत. हे पाहून मला खूप आनंद होतो. भारताकडून येणाऱ्या नव्या पिढीच्या अंतराळवीरांसोबत अनुभव शेअर करायला मला नक्कीच आवडेल.“
तसेच, इस्रोसोबत सहकार्य करण्याची इच्छाही त्यांनी व्यक्त केली –
“मला खात्री आहे की मी भारताला लवकरच भेट देईन आणि तिथल्या लोकांना माझ्या अनुभवांविषयी सांगू शकेन. इस्रोच्या वैज्ञानिकांबरोबर चर्चा करण्याची संधी मिळाली तर मला खूप आनंद होईल.“
नासा स्टारलायनर यानातील अडथळे आणि पृथ्वीवर परतण्याचा उशीर
5 जून 2023 रोजी बोइंगच्या स्टारलायनर अंतराळ यानातून सुनीता विल्यम्स आणि बुच विल्मोर ISS मध्ये गेले होते. सुरुवातीला त्यांना आठवडाभरातच परत यायचे होते, मात्र तांत्रिक बिघाडामुळे त्यांच्या परतीस 9 महिने लागले. अखेर नासाच्या प्रयत्नांमुळे ते सुरक्षित पृथ्वीवर परतले.
गुजरातमधील मूळ गाव झुलासण आणि सुनीता विल्यम्स यांच्याविषयी भारतातील अभिमान
सुनीता विल्यम्स यांचे वडील डीपक नंदकिशोर पांड्या मूळचे गुजरातमधील झुलासण गावचे आहेत. त्यांच्या यशाने संपूर्ण भारत आणि विशेषतः गुजरातमधील लोक आनंदित झाले.
“माझ्या वडिलांचा भारताशी गहिरा संबंध आहे. मी त्यांचा देश पुन्हा पाहण्यास उत्सुक आहे.“